Het Waarom Beantwoord (installatie)

Het Waarom Beantwoord (installatie)

Vanaf 4 februari tot begin april te zien in de foyer van Theater Rotterdam ( aan het schouwburg plein). Met onderstaande brief:

Beste, 

Afgelopen jaar ontdekte ik bij mijn oudtante een toneelstuk, geschreven door mijn betovergrootvader George Gerardus Theodorus Rustwijk. Het stuk heet Het waarom beantwoord. Ik sloeg de eerste bladzijde open en daarop stond: “Uitgevoerd in 1911 in Thalia te Paramaribo. Speciaal voor de Welvaart commissie uit Nederland“. De Welvaart commissie kwam naar Suriname om te kijken wat ze konden doen aan de economische crisis die er heerste, maar is nooit komen opdagen bij de uitvoering van zijn stuk. Ze sloegen de stad over en gingen meteen naar de plantages – waar blijkbaar het grootste belang voor Nederland lag in die tijd. 

In het stuk stelde mijn betovergrootvader G.G.T. Rustwijk alle problemen aan de kaak: de verouderde wetten, schaarste van investeringen, slechte hygiëne, gebrek aan drinkwater, ontoereikende zorg …een uitgebreide aanklacht en toch poëtisch verwoord. Hij beschrijft bijvoorbeeld Suriname als de mishandelde dochter van Nederland. Het decor was een doek waarop een Hydra getekend stond met op elke arm een van de problemen in Paramaribo. 

108 jaar later sta ik met een toneelstuk geschreven door mijn
betovergrootvader en een portretfoto van hem hier in Rotterdam.
Geïnspireerd ben ik begonnen om een sculptuur van zijn portret te maken, als een ode en om me tot hem te kunnen verhouden. Een groot, abstract sculptuur omdat ik me nog geen concrete voorstelling kan maken van wie hij precies is of waar ik aan begonnen ben…Wie was George Gerardus Theodorus Rustwijk? Tijdens het bouwen van het sculptuur ontdekte ik dat hij als wees bij een Lutherse kerk opgroeide. Zijn moeder was tot slavin gemaakt en stierf toen hij 2 jaar oud was. Ondanks de onfortuinlijke omstandigheden waarin hij opgroeide, zette hij later in zijn leven een eigen atelier op waar kunstminnend publiek graag kwam. Hij reisde af naar andere kolonies en voerde zijn eigen theaterstukken op in plaatselijke theaters. Hoe heeft hij dit allemaal voor elkaar gekregen? In wat voor tijd leefde hij? In wat voor tijd leef ik en leven wij? 

Als een stil protest, om te voorkomen dat mijn betovergrootvader in vergetelheid raakt, loop ik met zijn hoofd door verschillende wijken in Rotterdam. We gingen langs de Kruiskade, Nieuwe Binnenweg, Witte de With en Koningsveldeplein. Elke voorbijganger die hem even een blik gunt, geeft hem weer een stukje bestaansrecht. Zo komt hij langzaam opnieuw tot leven. De gesprekken die ik voerde met mensen opende de geschiedenis voor mij op een nieuwe manier. Niet alleen de koude, soms pijnlijke, soms wonderlijke feiten, maar ook de warmere, soms persoonlijke variant. Een geschiedenis waar figuren in rondlopen, waar we ons verwant aan voelen of waar we ons juist tegen afzetten. 

Ook word ik me er van bewust dat vele vragen onbeantwoord zullen blijven. Bij alle ontmoetingen die ik had kwam dit aan bod. Voor nu heb ik een installatie gemaakt, wat ik als een portret zie van allemaal losse verhaallijnen. Mensen die door hun eigen geschiedenis heen lopen, komen even samen rond het hoofd van G.G.T. Rustwijk. Ik ben nieuwsgierig waar deze reis nog heen gaat, welke vragen nog beantwoord zullen worden of onbeantwoord zullen blijven. De zoektocht is maar net begonnen en ik zou het fijn vinden om de nog niet beantwoorde vragen met jou te kunnen uitzoeken in het voorjaar 2020 bij Productiehuis Theater Rotterdam… want dan speel ik van 27 t/m 29 maart de voorstelling Het waarom beantwoord, gelijknamig aan het stuk van mijn betovergrootvader. 

Hij die u dit schrijft ziet u graag verschijnen… 

Groeten,
M.T.H.Wijdeven, ook namens G.G.T. Rustwijk